đã tiếp tục gieo nghi ngờ và thắc mắc với mọi người Việt từ lúc đó cho
mãi đến ngày nay. Mặc dù đã căn dặn kỹ: tin sách chẳng bằng không có
sách (tận tín thư bất như vô thư) [7].
Mãi cho đến cuối thế kỷ 20, nỗ lực của nhiều nhà nghiên cứu lịch sử đã
đưa đến một số điều chỉnh về năm tháng. Trong đó niên đại kết thúc
đời Hồng Bàng (và bắt đầu thời Thục Phán) được dời về năm 208 TCN
(xem ghi chú trong [3]). Đặc biệt, gần đây, họ phối hợp những luận cứ
dựa trên các khám phá khảo cổ học về thời đại văn minh Đông Sơn với
một đoạn ngắn của quyển Đại Việt Sử Lược [2], thất truyền lâu năm
nhưng về sau tìm lại được ở thời Mãn Thanh (bên Tàu):
Đền đời Trang Vương nhà Châu [4] (696-682 TCN), ở bộ Gia Ninh có
người lạ dùng ảo thuật áp phục được các bộ lạc, tự xưng là Hùng
Vương, đóng đô ở Văn Lang, đặt quốc hiệu là Văn Lang, phong tục
thuần lương chơn chất, chính sự dùng lối kết nút. Truyền được 18 đời,
đều xưng là Hùng Vương .
Xin chú ý đến một vài điểm:
(i) Đại Việt Sử Lược vẫn cho thời đại Hùng Vương kéo dài 18 đời.
(ii) Không có ghi chi tiết Cha Mẹ của Hùng Vương. Tức giấy khai sinh
của Hùng Vương không có tên Lạc Long Quân và Âu Cơ.
(iii) Vua Hùng thứ nhất khởi đầu sự nghiệp vào khoảng năm 688 TCN,
và kết thúc vào năm 208 TCN. Bình quân 26 năm cho mỗi một đời vua.
(iv) Chính sự dùng dây kết nút để truyền thông với nhau. Tức không
có chữ viết. Không có sử sách gì hết. Tức không giống như văn minh
Hoa Hạ ở khu vực bình nguyên sông Hoàng Hà.
Tóm tắt:
- Theo Đại Việt Sử Ký Toàn Thư, 18 đời vua Hùng: 2879-258 TCN
- Theo nhiều tài liệu sử hiện nay, dựa trên tài liệu khai quật và Đại Việt
Sử Lược, 18 đời Hùng Vương: khoảng 688-208 TCN
Thế nhưng vẫn có nhiều người hãy còn ấm ức không đồng ý, bởi làm
như vậy số năm văn hiến của nước Việt sẽ bị rút xuống còn dưới 3000
năm, thay vì 4000 năm văn hiến như xưa. (Xem [8]). Tức trong khi văn
minh Hoa Hạ đã nở rộ, đời sống con người ở nước Nam hãy còn
khá man di.
Sau đây chúng ta thử nhìn vấn đề dưới một góc độ khác. Một góc nhìn
chịu ảnh hưởng của toán học. Trong đó có số âm, số dương, số thực
và số ảo. Có hệ thống đếm số 10, hệ thống đếm số 5 (như dân Khmer
ở cổ thời [11]), hệ thống đếm số 2 (như trong máy điện toán). Cũng
như ý niệm về tập hợp.
Những con số 18
Để ý con số 18 hầu hết trên toàn thế giới ngày nay thường được dùng
để định mức tuổi trưởng thành của người công dân. Tuổi công dân. Bất
cứ mọi dân tộc nào trên thế giới cũng biết đến số 18 này.
Đối với văn hoá miền Hoa Nam, nhất là đối với người Quảng Đông và
Hongkong, số 18 là một con số hên. Phát âm số 18 theo kiểu Quảng
Đông: /xập bát/ (mười tám, thập bát). Âm điệu rất giống với /xật phát/
(tất phát), mang nghĩa ‘thế nào cũng phát tài’.
Số 18 cho tuổi công dân, và số hên của người Quảng Đông không có
liên hệ gì hết đối với 18 đời vua Hùng. Tuy nhiên, nếu nhìn trở lại cội
nguồn của lịch sử nước Tàu chúng ta sẽ thấy ngay con số 18 đã xuất
hiện khi người Hoa bắt đầu viết sử sách. Trước hết họ thêu dệt câu
chuyện ông Bàn Cổ, thủy tổ loài người, tức dân Trung Quốc.
‘Theo tục truyền’, thuở ban đầu trời đất lẫn lộn với nhau thành một
khối, rất hỗn độn. Vũ trụ là một cái trứng khổng lồ chứa Bàn Cổ trong
đó [13]. Bàn Cổ ngủ trong trứng đến ‘18 ngàn’ năm, rồi mới thức dậy.
Thấy ngột ngạt, Bàn Cổ mới lấy cây rìu rộng đập vỡ vỏ trứng. Ánh
sáng và khí thoát lên trên tạo thành Trời, và phần lạnh và đục như chất
bùn lắng xuống phía dưới tạo thành Đất. Bàn Cổ đứng chính giữa, đầu
đội trời chân đạp đất. Cả ba thực thể đó đều tăng trưởng với mức độ
mỗi ngày dài thêm một trượng, tức chừng 3.3 thước (mét) tây. Rồi 18
ngàn năm nữa trôi qua, Bàn Cổ vẫn đứng chính giữa, ngăn cách Trời và
Đất. Đến lúc Bàn Cổ mất, chiều cao của Bàn Cổ đã đạt đến 9 triệu lí
(xin để ý 18 chia cho 2 ra 9). Hơi thở Bàn Cổ trở thành gió và mây,
tiếng thành sấm. Một con mắt trở thành mặt trời, con mắt kia thành mặt
trăng. Thân và tay chân biến thành 5 ngọn núi lớn. Máu thành sông
biển. Râu tóc trở nên bao nhiêu ngôi sao và tinh tú ở trên trời. Vân vân
và vân vân.
Xin để ý, con số 18 trong chuyện Bàn Cổ có vẻ thuần nhất chỉ một
chuỗi trình liên tục, một thứ chu kỳ [4]. Những sự kiện hay sự vật trong
đó mang cùng chung một số đặc tính. Trong 18 ngàn năm đầu: Bàn Cổ
chìm trong giấc ngủ. Một liên tục: Ngủ. Liên tục kế tiếp: Thức, trong
thế đứng, thế chổng, đầu đội trời chân đạp đất. ‘Liên tục’ này cũng kéo
dài 18 ngàn năm. Cuối cùng, khi kết thúc liên tục ‘thức’, hay chu kỳ
‘thức’, Bàn Cổ cao được 9 triệu lí (1 lí = 600 thước). Con số 9 thật ra
chỉ là 18 chia cho 2.
Sau Bàn Cổ một ít lâu, xã hội của chủng Hoa nguyên thuỷ bên sông
Hoàng Hà có 3 vị vua trứ danh (Tam Hoàng), và 5 đế nổi tiếng (Ngũ
Đế). Tuy nhiên có chừng 5-8 giả thiết khác nhau về tên họ của những
vị này. Danh sách Tam Hoàng đáng kể và thường thấy nhất chính là:
Phục Hi, Thần Nông và Hoàng Đế [14] [18]. Bà Nữ Oa cũng có tên
trong một số danh sách Tam Hoàng. Trong số các danh sách Ngũ Đế,
một số có tên vua Nghiêu và vua Thuấn. Theo thiển ý, những vị Tam
Hoàng – Ngũ Đế kiểu này chỉ mang tính chất biểu tượng cho khối
chủng tộc. Thí dụ: Vua Thần Nông chỉ mang nghĩa: dân Hoa thời đó
bắt đầu sinh sống bằng nghề Nông. Bà Nữ Oa đội đá vá Trời: Hoa
chủng thuở xa xưa mang Mẫu Hệ.
Chỉ có vua Nghiêu (Yao) và Thuấn (Shun) là có vẻ ‘bán-huyền-thoại’
[12]. Thuấn sau cùng truyền ngôi lại cho ông Yũ (Vũ), khởi đầu triều
đại đầu tiên của nước Tàu: nhà HẠ. Nhà Hạ kéo dài được 18 đời với
vua cuối là Kiệt. Vua Kiệt là một bạo chúa, ham mê trụy lạc, nên bị
Thành Thang hội chư hầu lật đổ và thiết lập nên nhà Thang hay
Thương (còn gọi Ân (Yin), 1070-1027 trước Công Nguyên). Cho đến
nay vẫn chưa có tài liệu khai quật để minh chứng hiện diện của nhà Hạ.
Nhưng có rất nhiều chứng tích về nhà Thương [9] [12] [17].
Một lần nữa, con số 18 xuất hiện chỉ 18 đời vua nhà Hạ. Có thể để ý:
- Sử gia Trung quốc biết rất ít về nhà Hạ, ngoài những truyền tích trong
dân gian. Đặc biệt vua Kiệt vì mê nàng Muội Hỷ nên mất nước.
- 18 đời vua Hạ một lần nữa lại chỉ một liên tục có cùng chung một số
đặc tính. Đó là chu kỳ đời nhà Hạ. Chi tiết không được rõ!
- Số 18 do đó có thể hàm ý một ẩn số. Một ẩn số khá hoa mỹ trong
ngôn ngữ và văn minh Hoa Hạ, thay vì ‘x’ như trong toán học ngày
nay.
Xin quan sát tiếp.
Vào một dịp tình cờ, trong những ngày nghỉ nhân dịp Giáng Sinh và
đầu năm 2005, tại hạ tìm ra được một tiệm chuyên cho mướn đĩa DVD
chuyên về phim Hongkong, phim Hàn quốc, nhất là loại kiếm hiệp trữ
tình. Loạt phim kiếm hiệp thuộc thời vàng son điện ảnh Hongkong, của
Shaw Brothers (Run Run Shaw và Runme Shaw), vào thập niên 1960-
70 được cho in lại vào dạng DVD. Thế là liên tiếp nhiều hôm, tại hạ
cho đĩa DVD vào máy rồi ngồi xem lại những phim kungfu cũ do các
tài tử gạo cội thời đó thủ diễn. Như: Trần Quan Đại, La Liệt, Trần
Tinh, Vương Yũ, Khương Đại Vệ (David Chiang), Phó Thanh, … Phải
nhìn nhận phim kiếm hiệp Hongkong thời đó thật hay. Hay đến nỗi nhà
đạo diễn lừng danh Mỹ Quentin Tarantino gần đây đã làm 2 phim Kill
Bill với Uma Thurman, để vinh danh thời vàng son của điện ảnh
Hương cảng.
Liên tiếp hai phim Hongkong đã xử dụng ý niệm ‘18’ để chỉ một liên
tục, một chu kỳ. Thứ nhất, bộ phim 3 điã DVD về ‘Xạ Điêu Anh Hùng
Truyện’ phóng tác theo tiểu thuyết của Kim Dung, với tài tử đoản mệnh
Phó Thanh trong vai Quách Tĩnh. Và thứ hai, phim ‘Thế võ Bọ Ngựa’
(Shaolin Mantis) do David Chiang (Khương Đại Vệ, Kang Da Wei)
đóng vai chính.
Ở phim ‘Xạ Điêu Anh Hùng’, đoạn Bắc Cái bị rắn của Tây Độc cắn,
tàn phế võ công. Bắc Cái Hồng Thất Công mới truyền ngôi Bang chủ
Cái Bang cho Hoàng Dung. Lúc truyền chức vụ Bang chủ, Hồng Thất
Công có nói với Hoàng Dung, đại khái:’Bây giờ thầy xin truyền lại cho
con chức vụ Bang Chủ của Cái Bang. Từ khi Bang ta được thành lập,
đến đời của Thầy là đời thứ 18,…’
Cũng lại con số 18, trong một câu chuyện hoàn toàn hư cấu. Một con số
ảo, trong một bối cảnh với nhân vật ảo. Nhưng trên một nền tảng văn
minh…có thật và thứ thiệt. Con số 18 ở đây lại đánh dấu kết thúc 1 chu
kỳ, một liên tục trong chiều thời gian. Chu kỳ đó là một chu kỳ của các
Bang Chủ thuộc nam phái. Nó kết thúc bởi Hoàng Dung là một người
nữ, con gái của Đông Tà Hoàng Dược Sư, trở thành một Bang chủ mới.
Phim thứ hai kế tiếp, cũng dùng con số 18, đã cuối cùng thuyết phục
được tại hạ và đem lại hứng khởi viết nên bài này. Đó là phim ‘Thế võ
Bọ Ngựa Thiếu Lâm’ (Shaolin Mantis) do Khương Đại Vệ thủ vai
chính. Chuyện phim nói về vụ người Hán lúc nào cũng lén lút tụ tập lo
bài Mãn phục Minh. Vua Mãn Thanh ngày nọ mới phái đại hiệp Wai
Fong (David Chiang) văn võ toàn tài đi truy tầm một đám phục quốc
lợi hại ở miền Giang Nam. Wai Fong phải trá hình làm một ông đồ
ngốc nghếch, để len vào một gia đình vọng tộc, có tinh thần phục quốc
cao, với võ nghệ rất siêu quần. Gia đình ấy có một người con gái rất
khoái võ nhưng không chịu học chữ. Thầy đồ nào đến nhà dạy dỗ cho
cô ta thường chỉ chịu được năm bảy ngày, rồi cũng phải cuốn gói chuồn
êm. Lúc Wai Fong đến thị trấn, y gặp thị đang đánh đập và đuổi ông
Thầy đồ già bởi không được vừa ý với lối dạy của ông. Thấy Wai Fong
đẹp trai, nho nhã, cô ta mới mời dọn về nhà để làm lão sư mới cho cô.
Trước khi cho việc thầy Wai Fong, cô này báo động trước, đại khái:
‘Anh có chắc đủ sức làm thầy tôi không. Anh coi chừng rồi cũng như
ông thầy già, ban nãy bị tôi đuổi việc. Anh biết hôn, ông Thầy đó là
ông Thầy thứ 18 rồi đó.’
Thật quá rõ: số 18 được dùng để chỉ một tập hợp, một liên tục, hay chu
kỳ. Trong trường hợp phim ‘Quyền Bọ ngựa’ nói trên, nó chỉ một chu
kỳ hay tập hợp những ông thầy đồ già, có mạng ngũ hành không khắc
được cô học trò ngỗ nghịch hư hỏng kia. ‘Liên tục’ đó sẽ được khép kín
lại sau khi thầy Wai Fong nhận việc. Bởi thầy Wai Fong sẽ mở màn
cho một ‘liên tục’ mới. Một liên tục, tràn đầy những ca khúc tình yêu,
dẫn đến tình vợ chồng giữa cô học trò tinh ý và ông thầy Wai Fong.
Ta để ý, trong tất cả các trường hợp dùng 18 - từ 18 đời vua nhà Hạ
cho đến 18 ông thầy không trị được học trò – danh tánh và chi tiết về
18 vị đó hoàn toàn mang tính cách… không quan trọng. Không thành
vấn đề. Người phát ngôn ra con số 18 đó có vẻ chỉ muốn chúng ta biết
‘đó là một con số nào đó’, có thể lớn hơn 2, hoặc nhiều hơn 3. Và cũng
có thể là một con số Không (0). Số chính xác không quan trọng. Bởi
thực chất của nó chẳng có quan trọng. Nhưng quan trọng hơn chỉ ở chỗ
những phần tử trong ‘tập hợp’ đó mang cùng một số đặc tính chung.
Xin được lập lại, số 18 trong văn minh Hoa Hạ có vẻ mang chung một
ý nghĩa như ‘ẩn số X’ trong toán học. X= 0,1, 2, 3,…. Nhưng ký hiệu
‘18’ đó có vẻ hoa mỹ hơn, chải chuốt hơn X. Và cũng có ý của một số
bán xác định hay bất chợt, tương đương với N trong toán học. Với ngụ
ý: không cần tìm hiểu rõ chi tiết về đặc tính của những nhân vật mang
số từ 1 đến 18 làm gì. Chỉ cần hiểu đó là một tập hợp, một liên tục, chu
kỳ, hay chuỗi trình kín, nay đã hoàn toàn kết thúc.
Bội số của 18 và 9
Bất cứ ai cũng đều biết rõ 18 chính là: 9 nhân cho 2. Khoảng cách từ
mặt đất đến trời xanh, theo ý niệm người Hoa thời cổ đại, bằng chiều
cao của Bàn Cổ, tức 9 triệu lý (= 4600000 km). Cũng dùng con số 9.
Rất nhiều số đếm của văn minh Trung quốc vẫn dùng đến 9 hoặc 18, và
bội số của chúng.
Về võ nghệ, ta có ‘thập bát ban võ nghệ’ tức 18 kiểu đánh võ khác
nhau. Gồm: đánh côn, đi quyền, v.v. Nhưng thật sự ít khi thấy sách vở
Tàu ghi lại đầy đủ 18 lối đánh võ khác nhau đó.
Nếu đọc truyện Tàu xưa, ta cũng thường thấy: ‘tam thập lục kế yĩ đào
vi thượng’: trong 36 kế, kế chạy trốn là hay nhất. 36 chính là = 18 nhân
2. Cũng ít thấy ai cho biết chi tiết của từng mưu kế trong con số 36 kế
đó. Chùa Thiếu Lâm cũng vậy. Nhiều phim kungfu hư cấu cho thấy
phái Thiếu Lâm có đến 36 phòng luyện võ. Mỗi phòng một kiểu luyện
khác nhau. Nhưng cũng ít khi quay cho thấy đầy đủ 36 phòng đó.
Đọc Tây Du Ký, ta để ý hai nhân vật có bùa phép thần thông quảng đại
nhất. Người thứ nhất là Tôn Ngộ Không, tức Tề Thiên Đại Thánh.
Người thứ hai, Dương Tiễn tức Nhị Lang. Cả hai đều có đến 72 thứ
phép tắc thần tiên. Thường gọi: thất thập nhị huyền công. Xin kể vài
thứ phép. Tôn Ngộ Không có thể bứt một cọng tóc thổi phù một cái.
Presto! Cọng tóc biến ngay ra thành một Clone Tôn Ngộ Không khác,
với khả năng bùa phép, võ nghệ y hệt như Tôn Ngộ Không thiệt. Tôn
Ngộ Không cũng có thể uốn người nhảy lên không trung một cái, lập
tức biến thành con chim. Nhị Lang Dương Tiễn cũng vậy. Cũng đầy đủ
72 thứ bùa phép y như Tôn Ngộ Không. Nhưng có lẽ vì y thuộc loại
quan ở trên Trời, đi đâu cũng có chó theo, nên tác giả cho y thuộc phe
chánh đạo, phải trên rơ phe tà đạo đại diện bằng Tề Thiên. Cũng có thể
y mang mạng Kim, phía Tây, nên có vẻ trên cơ hơn một chút và khắc
được Tôn Ngộ Không, mạng Thổ, phía Đông. Tuy cả hai cùng có ‘thất
thập nhị huyền công’ như nhau.
Nhưng đặc biệt để ý, tác giả Ngô Thừa Ân không bao giờ liệt kê đầy đủ
72 thứ phép thần thông đó gồm những thứ phép nào. Ta chỉ biết 72 là
một bội số của 18, và tất nhiên của 9: 72= 18 x 4; 72= 9 x 8.
Như vậy có thể tóm tắt: Trong văn minh người Hoa, họ rất thích dùng
những con số như 9, 18, 36, 72, 108 (108 anh hùng Lương Sơn Bạc
trong ‘Thủy Hử’),… Tất cả đều là bội số của 18, đặc biệt cũng là bội số
con số 9.
Thế tại sao họ lại thích con số 9? Có nhiều lý do, và xin để lý do chính
qua phần sau. Lý do thông thường: số 9 là số dùng để chỉ vua chúa.
Người Trung quốc từ thời xa xưa đã dành số lẻ để chỉ đàn ông, và số
chẵn chỉ đàn bà. Con số 9 tượng trưng cho người đàn ông có uy quyền
nhất. Số 9 do đó dùng để chỉ các bậc đế vương.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét